30.07.2017
Künye
İletişim
19.09.2003, 09:42:05 Güncelleme : 07.10.2016, 16:36:54

Büyük İskender’in imparatorluğu ve tarihten günümüze gelen hak iddiaları

Büyük İskender’i elbette tanırsınız. Tanımayanlar ve onu futbolcu filan sananlar da olabilir elbette.

Füsun Özbilgen


Bilenler bilmeyenlere anlatsın demeyeceğim.
Kısa bir özet geçeceğim. Neden özet geçtiğimi sabreder okursanız sevinirim.

Büyük İskender dünya tarihinin önemli bir imparatorudur. Kendileri önce kral sonra imparator olmuştur. Önce Makedon kralı ve sonra kendi çabası ile Anadolu’dan Hindistana ve Mısır’a kadar bir büyük coğrafyanın imparatoru...İsa’dan önce yaşamıştır.
Ama ne yaşamak..
Babası Kra1 2. Philippos. (Bu isim de hikayemiz için önemli)
Öğretmeni ise meşhuuur eski Yunanlı filozof Aristotales.

Büyük İskender’in babası Kral Philippos Makedon kralı idi. Yani bugünkü Yunanistanın kuzey bölgeleri ile Bulgaristanın güney bölgeleri ve bugünkü Makedonya devletini içine alan bölgenin kralı.

Milattan önce 340’larda baba Philippos, bugünkü İstanbul’a saldırdığı zaman oğlu İskender de Makedonyayı yönetmeye başlamış. Sonra babasının Yunanlılara karşı yaptığı bir savaşta da orduyu yönetmiş.
Yunanlılarla savaşmış ama bugün Yunanistan da onun için savaşıyor. Sonunda anlatacağım sabredin.

Baba 2. Philippos öldürülünce, İskender tahta geçiyor. Makedon kralı oluyor. İskender’e öyle Makedonya’nın o yemyeşil ovaları, dağları, ırmakları yetmiyor.. Allah ‘yürü ya kulum’ demiş ona. Bir yürümeye başlıyor ki, sıkı durun, milattan önceki çağlarda yürüyerek veya at sırtında gidilen yerlerin sınırlarını çizelim..

Önce Trakya’yı alıyor, (bugünkü İstanbul civarını) es geçiyor ama İstanbul dışında bütün Anadoluyu boydan boya alıyor. Sonra İran coğrafyasına hakim olmak için Pers’lerle savaşıyor ve onları yeniyor . Böylece İran’a giriyor, fethediyor ama yine de ona bu zaferler yetmiyor, yoluna devam ediyor.

Bugünkü Pakistan’ı da alıp geçiyor, Hindistan’ın kuzey bölgelerini fethediyor ve Afganistan’ın içlerine kadar ulaşıyor. Sadece bu kadar mı? Hayııır, Irak, Mezopotomya , Suriye, İsrail, Mısır. İskenderiye kenti biliyorsunuz Mısır’da ama adını işte bu Makedon kralından alıyor. Yıllarca süren savaşların işgallerin ve ele geçirmelerin elbette çok önemli öyküleri var. Bu sıralarda Amerika’da Büyük İskender’in filmi çekiliyor. Yakında o öyküleri çok ayrıntılı ve Amerikan sineması kurallarına göre bol soslu biçimde seyredeceğiz demektir.

Peki neden bu öyküyü anlattım. Geçen hafta işte o Makedon topraklarında dolandım. Yunanistan’ın kuzeyindeki bölgede, Selanik ve Kavala ile Halkidiki Yarımadası'nı gezdim. Bu büyük İskender neden bu güzel yemyeşil Serez Ovasını, Halkidiki'yi bırakıp da çekip gitmiş Mısır gibi sıcak coğrafyalarda yaşamış anlamış değilim. Belki bende de o hırs olsaydı anlardım neyse.. Benim gezdiğim, İskender’in babası olan Kral Philiplpos’un adını alan Filipi antik kenti. Kavala’dan Drama’ya doğru giden yolun 30. kilometresindeki bu kenti Yunanlılar kazılarla ortaya çıkarıyorlar. Müthiş bir yatırım yapıyorlar bu kenti tümüyle kazıp ortaya çıkarmak için. Neden?

Çünkü Büyük İskender, Yunanlılar için çok önemli. Gerçi İskender gençliğinde Yunanlılarla da savaşmış ama Yunanistan’ın en büyük övünç kaynağı İskender. İskender'ih babası Kral Philippos’a ait bir arma var. Makedonya'nın arması. Bu armaya da bugünkü Makedonya devleti sahip çıkıyor. Çünkü Büyük İskender'in Makedon olduğunu anımsatarak, onu, Yunanlıların tasallutundan kurtarmak istiyorlar. Bu yüzden de Philippos’ın armasını alıp bayrağına koymuş Makedon'lar.

Yunanlılar kıyameti koparmışlar. O armayı bayraktan çıkarttırmışlar. Makedonya devleti de bu kez aynı armayı stilize edip yine de bayrağını bu armadan oluşturmuş.

Yani Makedonlarla Yunanlılar arasındaki en büyük savaşım işte bu tarihi kişi yani Büyük İskender...

Çünkü İskender'e sahip olan, o eski imparatorlukla ilgili pek çok haklar iddia edebilirmiş gibi geliyor bazılarına..
Bu yüzden Yunanlılar ‘Büyük İskender bizim..’ diyorlar. İskender’in babasının Kavala’nın kuzeyindeki kenti Pilipi’de acaip kazı yapıyorlar. Yani babası bizim topraklarda olduğuna göre oğlu da bizimdir diye anlatmaya çalışıyorlar bütün dünyaya. Antik kentin bir yamaca yaslanmış antik tiyatrosunda festivaller düzenliyorlar.

Peki İskender kimin? Bence hiç önemli değil ama bazıları tarihten kalkıp tapu çıkarma meraklısı.

Yunanlılar İskender her nereye gitti ise oralarda hak ( toprak değil de tarihi hak) iddia etmek istiyor. Megalo idea işte bu gibi düşüncelerden kaynaklanıyor zaten. Anadolu’yu ve İstanbul’u fi tarihinden beri Yunanlıların malı gösteriyorlar... Megalo İdea, Büyük ideal. İskenderin zaptettiği yerler. İskenderun körfezi de İskenderiye kenti de İskenderin zaptettiği yerler arasında. Megalo İdea ise Mısır’a kadar değilse de Kıbrıs’a kadar gidiyor biliyorsunuz. Yunanistan Makedonya’dan Kıbrıs’a kadar tarihi hak iddia ettiği için İskender’i benimsiyor ve kavgasını veriyor.

Büyük İskender, Makedonya’dan çıkmış, ülkeleri zapt ede ede Mısır’daki İskenderiye kentini kurdurmuş orada da gömülmüş. (İskender’in kurdurduğu kentlerin sayını 70’ten fazla..) Eski Yunan’ın etkisi de o yıllarda İskender'in orduları ve yönetimi sayesinde Hindistan’a kadar yayılmış.

Dünyanın en büyük askeri dehaları arasında sayılan İskender, düş gücü, yaratıcılığı, bilgisi ve komutanlığı ile dünya tarihinin önemli figürlerinden. 12 yıl 8 ay süren iktidarından sonra, 33 yaşında Babil’de uzun bir içkili eğlencenin ardından hastalanıyor 10 gün sonra da ölüyor. Cenazesi İskenderiye’ye getiriliyor.Altın tabuta konuyor filan falan.. Ancak varisi belirlenmemiş. Komutanları, ilk karısından olan oğlu ile ikinci ve Persli olan karısından doğan oğulları arasında imparatorluğu paylaştırıyorlar. Bu oğullar henüz küçük olduklarından komutanlar arasındaki paylaşım savaşlarında oğullar da öldürülüyor ve imparatorluk dağılıyor.. Asyanın efendisi olmayı amaçlayan İskender, Perslere öncelik verip onlardan ordular oluşturduğu için, Pers geleneklerini benimsediği için ve ülkesindeki sert uygulamaları nedeniyle Mekedonların da kızgınlıklarını çekmiş. Hattta eski Yunan tarihçisi Kalisthenes’i hapse attırınca da Yunan bilgin ve filozofları arasındaki desteğini yitirmiş. Ama bugün Makedonlar da Yunanlılar da ona sahip çıkmak için yarışıyor. Hatta çarpışıyor.

Peki bunları neden anlattım? Tarihte kalmış öyküler diye düşünmeyin. Tarihe sahip çıkanlar, bugünün politikalarını da tarihi tanık göstererek oluşturuyor. Onun için arkeoloji çok önem taşıyor.

Peki biz ne yapıyoruz? Arkeolojik kazıları yabancı üniversitelere bırakıyoruz. Anadolu’daki bütün kazıları Alman, İtalyan, Amerikalı üniversitelerin hocaları yapıyor. Çünkü fonları oralardan bulunuyor. Sonunda da buluntuları, yabancı bilim adamları kendi bakış açılarına anlayışlarına göre açıklıyorlar. Yani bizim tarihimizi başkaları yazıyor. Biz de seyrediyoruz.

Antika, arkeoloji, taş toprak, bize ne tarihten diye ilgilenmiyoruz bile..

Bu konuya dikkat çekmek için yazılmıştır bu yazı.. Ayrıca bu konunun arkası gelecektir.
Bilginize...

Haberi Paylaşmak İçin...
Son Haberler
Rodos Şovalyelerinin kalesinde Theodorakis ’’Zorba’’sı...
Rodos Şovalyelerinin kalesinde Theodorakis ’’Zorba...
Damla Özdemir ’’Free Speech Zone’’ ile Galeri İlayda’da
Damla Özdemir ’’Free Speech Zone’’ ile Galeri İlay...
27. Akbank Caz Festivali’nin ilk konser biletleri çıktı!
27. Akbank Caz Festivali’nin ilk konser biletleri ...
London Art Gallery Bağdat Caddesi’nde açılıyor!
London Art Gallery Bağdat Caddesi’nde açılıyor!...
Abidin Dino ’’Son İzler’’ ile karşımıza çıkıyor...
Abidin Dino ’’Son İzler’’ ile karşımıza çıkıyor......